 |
|
|
|
Kültür ve uygarlık tarihimiz gözden geçirildiği zaman tıp 1827'de açılan tıp okulu Avrupa'dan getirtilen öğretmenler ve yetiştirilen Türk hocalarla hızla gelişmiş ve büyük bir atılım içinde olan dünya tıbbına ayak uydurup uzun yıllar hizmet etmiştir. 1867'de sivil bir tıp okulu açılmış, 1870'den başlıyarak 69 genç hekim, yetiştirilmeleri amacıyla Paris, Viyana, Berlin, Lyon gibi tıp eğitiminde ileri olan merkezlere gönderilmiş, Tıbbiye'de yeni kliniklerin açılması sağlanmıştır. Bunların yanında Almanya'dan hoca getirtmek için girişimlerde bulunulmuş, 1898 Mayıs ayında Berlin Büyükelçiliği'nde yapılan anlaşmayla Prusya Eğitim Başkanlığı'nın tavsiye ettiği Bonn Üniversitesi hocalarından operatör Dr.Robert Reider, Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane Müfettişi ve dahiliye ve hariciye hastalıkları kliniği profesörü olarak, Hamburg Epindorf Hastanesi asistanlarından Doktor Georg Deycke de yardımcısı sıfatıyla İstanbul'a gelmişlerdir.
Gülhane'de staja ilk olarak Tıbbiye'den 1897'de mezun olanlar katılmıştır. Dr. Reider ve Dr. Deycke kendilerini hastaneye adamışlar. Yaptıkları yoğun ve özverili çalışmalar sonucunda Gülhane haklı bir ün toplamışlardır. 1894'de Almanya'ya Dr. Reider'in Haydarpaşa Tıp okulu yapılırken iskeleden düşüp sakat kalması ve Almanya'ya geri dönmesi üzerine 1904'te Gülhane yönetimini Dr. Deycke devralmış ve 3 yıl hizmet ettikten sonra 1907'de o da Almanya'ya dönmüştür. Dr. Deycke'den sonra 1914'e kadar Dr. J. Wieting Gülhane'yi idare etti. Bu dönemde Gülhane mükemmel bir okul halinde idi. Bundan sonra Wieting yaptığı çalışmalarla Gülhane'yi askeri hekimlik için bağımsız bir okul haline getirmiş, Gülhane'den ayrılan öğretim üyeleri de bugünkü İstanbul Tıp Fakültesi'nin kurulmasına öncülük etmişlerdir. Dr. Wieting 1914'de I. Dünya Savaşının çıkması ile Almanya'ya dönmüş ve Gülhane savaş boyunca bir savaş hastanesi olarak hizmet etmiştir. Savaş sırasında Gülhane'nin başına Dr. Zelling ve Dr. Browning getirilmişti. Bunlar savaş bitince 1918'de ülkelerine geri döndüler. Almanlar'dan sonra Dr. Süleyman Numan Gülhaneye müdür olmuş, ancak İngilizler tarafından Malta'ya sürülünce önce Dr. Talat Arif, sonra Dr. Tevfik Salim müdürlük yapmışlardır. İstanbul'un işgali sırasında Fransız kuvvetleri hükümetten bir hastane binası isteyince, Gülhane'nin boşaltılmasına karar verilmiştir. Kış kıyamette, zorluklarla Gülhane'nin Gümüşsuyu Askeri Hastanesi'ne nakli gerçekleştirilmiş, bu sırada Tevfik Salim Bey istifa etmiş, Talat Bey idareyi tekrar eline almıştır. Büyük zaferden sonra, 1923'de 5 yıl süreyle Fransızlar tarafından işgal edilen ve bu süre içinde doğru dürüst bakım görmeyen Ahırkapı'daki Gülhane binası, iki aylık bir onarımdan sonra tekrar Gülhanelinin hizmetine girmiştir. 1930'lu yıllarda hastaneye kat ilavesi ve onarımlara rağmen yeterli olmamıştır. Gülhane'nin bulunduğu yerin arkeolojik özellikleri nedeniyle buraya yeni inşaat da yapılamıyordu. O sırada ikinci dünya savaşı öncesi askeri eğitim kurumları Ankara'ya taşınmaktaydı. Başşehrin Gülhane gibi bir kuruma gereksinimi olduğu gerekçesi ile bu tarihi bilim yuvasınında Ankara'ya getirilmesi uygun görülmüş ve bu yolda emir verilmiştir. Ankara'da Gülhane için hazırlanmış bir bina yoktu ve Cebeci Merkez Hastanesi geçici olarak bu hizmete ayrılmıştı. Böylece 21 Temmuz 1941 günü Gülhane özel bir trenle Ankara'ya taşındı. 1945 yılında çıkarılan 4761 sayılı kanunla Ankara Tıp Fakültesinin Gülhane bünyesinde kurulmasına karar verildi. 1953 Haziran'ında Gülhane Tıp Fakültesi binalarından ayrılarak Eski Yedek Subay Okulu ve Mevki Hastanesi binalarına taşındı. Daha sonra Gülhane Milli Savunma Bakanlığına bağlanmış ve bir tür özerklik kazanmıştır. Giderek büyüyen Gülhane bulunduğu yere sığmamaya başlamış, yeni bir binaya ihtiyaç duyulmuş ve 1964'te Etlik'te bugünkü binaların yapımına başlanmıştır. 20 Eylül 1971 tarihinden itibaren Gülhane Etlik'e taşınmaya başladı. Taşınma bittiğinde 1000 yataklı hastane hazır hale gelmişti. Gülhane Askeri Tıp Akademisi halen 1000+200 yataklı Eğitim Hastanesi olarak Türk Tıbbına hizmet etmeye devam etmektedir.
GÜLHANE ASKERİ TIP FAKÜLTESİ, 11 KASIM 1980 gün ve 17157 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 7 KASIM 1980 tarih ve 2316 sayılı kanunla kurulmuştur. 14 Mart 1827 yılında "Tıphane" adı ile batılı anlamda başlatılan askeri tıp eğitimi, 1909'da sivil tıp okulu ile birleştirilerek kapatılmış, 1980 yılında Gülhane Askeri Tıp Fakültesinin kurulması ile yeniden eğitim-öğretime başlanmıştır.. Askeri Tabip ihtiyacını, sivil tıp fakültelerinde kendi adına okuttuğu askeri öğrencilerden sağlayan Türk Silahlı Kuvvetleri, bu yasayla kendi öğrencisini kendi fakültesinde yetiştirme olanağına kavuşmuştur. Askeri hekimlik sürecinde yeni bir dönemin başladığı bu tarihte GATA Komutanlığı'nca Askeri Tıp Fakültesi'nde derslerin hemen başlayabilmesi ve öğrencilerin tüm ihtiyaçlarının karşılanabilmesi için eldeki olanaklar titiz ve yoğun bir çalışma ile değerlendirilmiştir. Askeri Tıp Fakültesi'nin eğitime başladığı 1980-1981 yılında öğretime; GATA' da görevli 35'i Profesör, 31'i Doçent 66 Öğretim üyesi tıp fakültesinden 7, Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi'nden 1, TÜBİTAK'tan 1, Türk Amerikan Derneği'nden İngilizce öğretimi için 3 ve Prof. Dr. Enver Ziya KARAL (Atatürkçülük ve İnkılap Tarihi) olmak üzere 110 öğretim üyesi katılmıştır. Ekim 1980'de ön kayıt sistemi ile 42 öğrenci, ilk Askeri Tıp Fakültesi öğrencileri olarak fakülteye kabul edildiler. 6 Ocak 1981 günü eğitim-öğretim 199 öğrenci ile başladı. 5 Nisan 1981 tarihinde İzmir, Diyarbakır ve Erzurum Tıp Fakülteleri'nin değişik sınıflarında okuyan 124 Askeri Öğrenci GATA Askeri Tıp Fakültesi'ne nakledilince, 2. yarıyılda öğrenci sayısı 323'e yükseldi ve beşinci sınıfa kadar eğitim-öğretim başlamış oldu. 1983-1984 eğitim ve öğretim yılında 14'ü Hacettepe Tıp Fakültesi'nden, 15'i Ankara Tıp Fakültesi'nden, 71'i Cerrahpaşa Tıp Fakültesi'nden, 73'ü İstanbul Tıp Fakültesi'nden olmak üzere toplam 203 Askeri Öğrenci GATA Askeri Tıp Fakültesi'ne nakledildi ve tıp öğrenimi gören tüm Askeri Öğrenciler bir çatı altına toplanmış oldular. Askeri Tıp Fakültesi kuruluşundan hemen sonra, ilk yarıyılda öğrenim gören 199 ve 2. yarıyılda sayıları 323'e yükselen öğrencileri ile önceleri Akademi binalarından yararlanırken, 1986'da ve 1991 yapılan yeni binaların kullanıma başlaması ile Askeri Tıp Fakültesi, bugünkü yerleşimini gerçekleştirmiş oldu. Ocak 1996'da öğrencinin yatacağı ve ders çalışacağı modüler sisteme geçiş çalışmaları Ağustos 1996'da bitirildi ve tüm öğrenciler modüler sisteme göre yerleştirildi. Böylece fakültede daha verimli ve daha modern çalışma koşulları sağlanmış oldu. Halen 970 öğrenci ile eğitim-öğretime devam edilmektedir. Bugüne kadar 2200 den fazla askeri tabip mezun etmiş olan Gülhane Askeri Tıp Fakültesi tecrübeli kadrosu ve en modern tıbbi cihazlarla donanmış eğitim hastanesiyle memleketimize ve Türk Silahlı Kuvvetleri'ne gururla ve kıvançla hizmet edecek genç tabip subaylar yetiştirmeye devam etmektedir. |
|
alanındaki gelişmelerin diğer alandakiler ile birlikte arttığı görülür. Osmanlı Devleti'nde yapılan Batılılaşma hareketlerine birçok yenilikte olduğu gibi "Askerlik" ve "Askeri Tıp" öncülük etmiştir. Sultan II. Mahmut döneminde 14 Mart 1827 yılında "Tıphane" adı ile batılı anlamda yeni bir askeri tıp okulu açılmıştır. Bu okulun açılış yıldönümleri bugün geleneksel tıp bayramı olarak kutlanmaktadır. 
Dr. Reider ve Dr. Deycke İstanbul'a geldikten sonra yeni ve örnek bir hastane oluşturmayı tercih ettiler. Bu amaçla Topkapı Sarayı Surları içindeki eski Gülhane Askeri Rüştiye Mektebi seçildi. Bu binanın her türlü onarımı ve eklemeleri yaptırıldı. 4 ay süren bir hazırlık döneminin sonunda güzel bir hastane haline getirildi padişahın doğum gününe rastlayan 30 Aralık 1898'de "Gülhane Şeririyat Hastanesi" adı
ile ve sade bir törenle hizmete açıldı. 
gönderilen genç hekimlerin de yurda dönmesiyle Gülhane kadrosu iyice güçlendirilmiştir.
